Wybór systemu grzewczego ma duży wpływ na funkcjonalność i charakterystykę energetyczną budynku. W domach jednorodzinnych obecnie prym wiodą dwa rodzaje instalacji: kotły kondensacyjne na gaz, a także pompy ciepła. Coraz częściej możemy spotkać się z pytaniem o to, który system jest bardziej opłacalny. W niniejszym artykule porównamy ogrzewanie na gaz i pompę ciepła pod kątem kosztów związanych z zakupem i montażem, ale również kosztów eksploatacyjnych.
Jakie czynniki decydują o wyborze źródła ciepła?
Na wstępie warto powiedzieć o czynnikach, które mają decydujący wpływ na wybór systemu grzewczego. Jednym z nich jest lokalizacja inwestycji. Ogrzewanie gazowe będzie można założyć jedynie w budynkach wzniesionych na działce uzbrojonej w przyłącze gazowe. Możliwość uzyskania takiego przyłącza zależy od tego, gdzie zlokalizowana jest działka budowlana oraz czy w tej okolicy przebiega sieć gazociągowa. W przypadku pompy ciepła plusem jest to, że można ją stosować na wszystkich działkach wyposażonych jedynie w przyłącze energetyczne.
Duże znaczenie dla inwestorów ma także wygoda użytkowania. Pod tym względem oba systemy wypadają równie korzystnie, ponieważ nie wymagają stałego nadzoru. Ich pracę można w pełni zautomatyzować za pośrednictwem termostatów. Zarówno ogrzewanie na gaz, jak i pompa ciepła to systemy niskotemperaturowe, które dobrze współpracują z ogrzewaniem podłogowym. Oba systemy wymagają jednak okresowych przeglądów i konserwacji.
Nie ulega wątpliwości, że przy wyborze systemu grzewczego wielu inwestorów zwraca uwagę przede wszystkim na koszty – zarówno zakupu i montażu, jak również koszty eksploatacyjne. Który system grzewczy wypada korzystniej w aspekcie finansowym? To sprawdzimy w kolejnych akapitach.
Koszt zakupu i montażu ogrzewania na gaz
Analizując wszystkie koszty związane z zakupem i montażem ogrzewania gazowego nie sposób pominąć kosztów związanych z wykonaniem przyłącza gazowego. Koszt wykonania przyłącza w dużej mierze zależy od odległości, jaka dzieli działkę od sieci gazociągowej. Przyjmuje się, że wykonanie przyłącza o długości do 15 metrów to wydatek rzędu ok. 1,800 – 1,900 zł. Do tego dochodzi koszt projektu przyłącza, a także koszty związane z montażem wymaganego osprzętu, np. licznika. Z wydatkiem rzędu powyżej 2,000 zł wiążą się usługi geodezyjne. W sumie, wykonanie przyłącza gazowego wiąże się z wydatkiem minimum 6,000 – 7,000 zł, ale w wielu przypadkach będzie to ponad 10,000 zł.
Koszt kotła gazowego zależy od jego mocy, efektywności oraz dodatkowych funkcji. Znaczenie ma również to, czy jest to kocioł jednofunkcyjny (odpowiada za ogrzewanie temperatury w domu) czy też kocioł dwufunkcyjny (ogrzewa również wodę użytkową). W domach o powierzchni do 150 m2 w zupełności wystarczą kotły o mocy do 20 kW. Taki kocioł można kupić w cenie od 4,000 zł, ale najnowocześniejsze modele o większej sprawności mogą kosztować nawet ponad 10,000 zł. Z kolei koszty związane z kompleksowym montażem wynoszą ok. 2,000 – 3,000 zł.
W sumie, ogrzewanie gazowe to koszt rzędu od 12,000 do 25,000 zł.
Pompa ciepła – koszty montażu i zakupu
Na koszt zakupu i montażu pompy ciepła wpływa wiele rozmaitych czynników. Zacznijmy od typu pompy. Wyróżnić możemy pompy: powietrzne, gruntowe i wodne, z czego w domach jednorodzinnych najczęściej stosuje się dwa pierwsze typy. Pompy powietrzne są dużo tańsze i pod wieloma względami przypominają klimatyzator. Są jednak głośniejsze, a jednocześnie bardziej podatne na spadek efektywności w zależności od temperatury – przy dużych mrozach sprawność powietrznej pompy ciepła znacząco spada, co oznacza spadek ilości ciepła wyprodukowanego w stosunku do zużytej energii.
Pompy gruntowe są montowane pod ziemią, co oznacza, że na koszt montażu wpływają roboty ziemne. Droższym wariantem jest wykonanie wymienników pionowych na dużą głębokość. Taniej wyniesie wymiennik poziomy, ale on z kolei wymaga więcej powierzchni na działce. W domach o powierzchni do 150 m2 w zupełności wystarczą pompy o mocy do 4,5 kW. Koszty zakupu i montażu mieszczą się w przedziale od 40,000 do 60,000 zł. W przypadku pompy gruntowej wydatek ten będzie dużo wyższy – od 60,000 do nawet 90,000 zł.
Ogrzewania na gaz vs pompa ciepła – porównanie kosztów eksploatacyjnych
A jak to wygląda w przypadku kosztów eksploatacyjnych? Tutaj wiele zależy od dokładnej sprawności urządzenia. Sprawność oznacza ilość ciepła wyprodukowanego przy zużyciu określonej energii (gazu w przypadku kotła kondensacyjnego, prądu w przypadku pompy ciepła). Warto jednak nadmienić, że najlepsze kotły kondensacyjne osiągają sprawność na poziomie ok. 110%, podczas gdy najlepsze pompy ciepła mogą osiągnąć sprawność powyżej 400%. Oznacza to ni mniej ni więcej to, że pompa ciepła może być nawet czterokrotnie tańsza w eksploatacji od ogrzewania gazowego.
W praktyce jednak, roczne koszty ogrzewania powietrzną pompą ciepła powinny być o ok. 50% niższe w porównaniu z ogrzewaniem gazowym. Znacznie lepsze rezultaty może osiągnąć pompa gruntowa, w przypadku której koszty mogą być nawet 3-krotnie lub 4-krotnie niższe. Tutaj warto jeszcze wspomnieć o tym, że koszty ogrzewania pompą ciepła można zmniejszyć poprzez zastosowanie instalacji fotowoltaicznej, która wyprodukuje energię elektryczną potrzebną do zasilenia urządzenia.
Co się bardziej opłaca: pompa ciepła czy ogrzewanie na gaz?
Jeśli chodzi o koszty zakupu i montażu, ogrzewanie gazowe jest dużo tańszym rozwiązaniem. W porównaniu z pompą ciepła koszty tej inwestycji mogą być 3-krotnie (pompa powietrzna) a nawet 5-krotnie niższe (pompa gruntowa). Warto jednak zauważyć, że w ramach programu Moje Ciepło inwestorzy wznoszący dom mogą starać się o dofinansowanie, które pozwoli zmniejszyć koszty zakupu i montażu pompy ciepła. Jeśli chodzi o koszty eksploatacyjne, tutaj dużo lepsze wyniki uzyska pompa ciepła, która może zaoferować nawet 2-krotnie (pompa powietrzna) lub 4-krotnie (pompa gruntowa) niższe koszty ogrzewania w skali roku.
