Systemy inteligentnego domu w budownictwie wielorodzinnym
![watch](assets/img/watch.jpg)
Choć nie istnieje jeszcze w pełni precyzyjna definicja inteligentnego budynku wielorodzinnego, to przyjęło się, by za taki uważać każdy budynek, w którym zastosowano zintegrowany system automatyki, umożliwiający zarządzanie różnymi funkcjami dodatkowymi i urządzeniami, za pośrednictwem jednej, wygodnej platformy. To właśnie zastosowanie centralnych systemów kontroli pozwala odróżnić tego typu budynek od tych tradycyjnych.
W budownictwie mieszkalnym systemy inteligentne zwykle obejmują takie obszary jak sterowanie oświetleniem, ogrzewaniem, wentylacją, klimatyzacją, systemami bezpieczeństwa oraz innymi multimediami.
Co ważne, w systemy inteligentnego zarządzania stosowane są obecnie nie tylko w budynkach mieszkalnych, jednorodzinnych i wielorodzinnych (inteligentny dom), ale również w różnego rodzaju budowlach niemieszkalnych, w tym budynkach biurowych, handlowych, przemysłowych (inteligentny budynek).
Zwykle mianem inteligentnego domu określa się te typy budynków mieszkalnych, w których zastosowano przynajmniej dwie (lub więcej) instalacje sterowane centralnie, które zostały przynajmniej częściowo zautomatyzowane.
W praktyce oznacza to, że dom, w którym zastosowano wyłącznie programowalny termostat, podłączony do systemu ogrzewania, nie będzie określany jako inteligentny. Jednak jeżeli w tym samym budynku wielorodzinnym zastosowano przynajmniej jedno dodatkowe udogodnienie, jak np. inteligentne gniazdka czy bramka IoT, wówczas budynek można zaliczyć do kategorii inteligentnych domów.
W budownictwie mieszkalnym stosuje się różnego rodzaju technologie inteligentne, które mają zapewnić poprawę komfortu życia domowników. Do tych najczęściej stosowanych, zalicza się między innymi takie rozwiązania, jak:
- Inteligentne oświetlenie – systemy inteligentnego oświetlenia umożliwiają automatyczne sterowanie światłem w poszczególnych pomieszczeniach lub strefach budynku. Zastosowane czujniki ruchu mogą samoistnie włączać i wyłączać światło, w przypadku wykrycia obecności mieszkańca, co pozwala na znaczące obniżenie kosztów związanych ze zużyciem energii. Nowoczesne systemy inteligentnego oświetlenia pozwalają dodatkowo regulować natężenie światła, a także dostosować jego barwę do pory dnia, zapewniając maksymalny komfort mieszkańców. Tego typu systemy inteligentnego oświetlenia zwykle stosowane są na klatkach schodowych, niekiedy również w windach.
- HVAC – system inteligentnego ogrzewania, połączony z wentylacją i klimatyzacją coraz częściej stosowany jest w budownictwie mieszkalnym. Centralne zarządzanie temperaturą w budynkach wielorodzinnych zwykle obejmuje przede wszystkim części wspólne budynku wielorodzinnego, jednak może być również stosowany w poszczególnych mieszkaniach. Celem systemu HVAC jest optymalizacja zużycia energii oraz poprawa komfortu mieszkańców, poprzez dostosowanie parametrów pracy systemu w sposób umożliwiający utrzymanie odpowiedniego poziomu temperatury i wilgotności powietrza w poszczególnych strefach.
- Systemy bezpieczeństwa – inteligentne systemy bezpieczeństwa obejmują całodobowy monitoring wideo, alarmy, czujniki ruchu oraz inteligentne zamki. W budynkach wielorodzinnych tego typu rozwiązania pozwalają skutecznie zwiększyć poziom bezpieczeństwa mieszkańców i ich mienia. Dzięki możliwości zdalnego monitorowania budynku, a także otrzymywania powiadomień w przypadku wykrycia jakichkolwiek niepożądanych zdarzeń, możliwe jest szybkie i sprawne podjęcie niezbędnych interwencji.
W systemach bezpieczeństwa wydzielić można kilka konkretnych sekcji, które wspólnie tworzą złożoną automatyzację. Jednym z nich jest kontrola dostępu. Systemy obejmujące między innymi rolety zewnętrzne, furtki i bramy, a także drzwi i okna zwykle wyposażone są w sterowane elektronicznie zamki, które umożliwiają zdalne zamknięcie i otworzenie elementów instalacji, pilotem lub smartfonem. Równie istotnym elementem zabezpieczającym, jest system ochrony przeciwpożarowej. Wyposażony w szereg czujników wykrywających obecność dymu, gazu oraz innych substancji, w tym niezwykle niebezpiecznego tlenku węgla, a także nadmiernie wysokiej temperatury, pozwala uruchomić alarm i zraszacze, zapobiegając tym samym rozprzestrzenianiu się pożaru.
- Inteligentne multimedia – osoby zamieszkujące mieszkania w budynkach wielorodzinnych mogą zdecydować się na instalację systemów automatyki do urządzeń audio i wideo. Tego typu systemu pozwalają znacząco rozszerzyć standardowe funkcjonalności sprzętów RTV, zwiększając tym samym komfort domowników. W ciągu ostatnich lat szczególne zainteresowanie wzbudziły systemy smart TV, które pozwoliły na istotne rozszerzenie funkcjonalności tradycyjnej telewizji, zapewniając stały dostęp do internetu, w tym możliwość korzystania z platform streamingowych.
Stosowanie automatyki budynkowej pozwala znacząco poprawić komfort i bezpieczeństwo mieszkańców, upraszczając codzienne czynności. Wśród głównych zalet systemów inteligentnego domu wymienić można między innymi takie korzyści, jak:
Oszczędność energii
Bez wątpienia jedną z najważniejszych zalet systemów inteligentnego domu, stosowanych w budynkach wielorodzinnych jest znacząca oszczędność zużycia energii, w tym również tej obejmującej części wspólne budynku. Automatyzacja oświetlenia, HVAC, a także połączenie innych urządzeń pozwala na skuteczne zarządzanie energią, tak by w efekcie przyczyniać się do realnego zmniejszenia zużycia. Media w inteligentnych domach użytkowane są wyłącznie wówczas, gdy jest to rzeczywiście konieczne.
Bezpieczeństwo
Zastosowanie zintegrowanych systemów bezpieczeństwa, w tym monitoringu, czujników ruchu, alarmów czy inteligentnych zamków pozwala znacząco poprawić poziom bezpieczeństwa w budynkach wielorodzinnych. System na bieżąco śledzi aktywność w częściach wspólnych, wysyłając powiadomienia o niepożądanych zachowaniach, co pozwala na bieżąco śledzić sytuację w budynku. Szybkie komunikaty pozwalają wezwać odpowiednie służby w przypadku wykrycia próby włamania.
Komfort użytkowania
Nie ulega wątpliwości, że systemy stosowane w inteligentnym budownictwie pozwalają znacząco poprawić komfort życia mieszkańców. Możliwość zdalnego sterowania urządzeniami, a także automatyzacja codziennych czynności i możliwość dostosowania ustawień do własnych potrzeb i preferencji sprawia, że życie staje się wyraźnie prostsze i bardziej wygodne. Osoby stosujące systemy inteligentnego domu we własnym mieszkaniu mogą między innymi ustawić optymalną temperaturę na czas powrotu z pracy, czy ustawić ekspres do kawy tak, by ta była gotowa bezpośrednio po przebudzeniu.
Oszczędność czasu
Systemy inteligentnego domu, stosowane w budynkach wielorodzinnych pozwalają zautomatyzować szereg codziennych czynności, takich jak między innymi regulacja ogrzewania czy ręczne sterowanie urządzeniami RTV i AGD. Brak konieczności samodzielnego sterowania poszczególnymi systemami pozwala oszczędzić czas, na realizację innych zadań.
Ochrona środowiska – systemy inteligentnego domu, poprzez optymalne zarządzanie energią, zarówno elektryczną, jak i grzewczą pozwalają nie tylko znacząco zmniejszyć koszty zużycia energii, ale dodatkowo przyczyniają się do zmniejszenia poziomu emisji zanieczyszczeń.
Rozwój technologii sprawia, że koszty związane z instalacją rozwiązań stosowanych w inteligentnych domach stale się zmniejszają. Obecnie można z łatwością zmienić swoje mieszkanie w inteligentny dom bez konieczności ponoszenia wysokich inwestycji.
Ceny podstawowych urządzeń, wykorzystywanych w inteligentnym domu wahają się już od 50 złotych za smart-żarówkę, czy inteligentne gniazdko. Nieco więcej zapłacić należy za czujnik ruchu (około 70 złotych) i podstawową centralę umożliwiającą sterowanie systemami (120 złotych). Z kolei koszt zakupu głowicy termostatycznej do inteligentnego ogrzewania waha się w przedziale od 250 do 900 złotych.
Jak widać, koszty te, choć są wyraźnie wyższe, niż w przypadku konwencjonalnych rozwiązań, pozwalają na stworzenie inteligentnego mieszkania przy stosunkowo niewielkim budżecie. Co więcej, warto pamiętać, że inteligentne mieszkanie można stale doskonalić, dokupując poszczególne elementy smart domu.
Warto podkreślić, że w budownictwie mieszkalnym wszelkiego rodzaju inwestycje powinny być rozpatrywane w ujęciu długoterminowym.
Jeszcze do niedawna rozwiązania z dziedziny inteligentnych domów stosowane były głównie w budownictwie mieszkalnym jednorodzinnym. Obecnie jednak coraz więcej osób zamieszkujących budynki wielorodzinne decyduje się na zastosowanie tego typu rozwiązań. Inteligentne systemy zarządzania pozwalają znacząco ułatwić codzienne funkcjonowanie, ograniczając konieczność samodzielnego sterowania kluczowymi instalacjami w budynku.
Systemy inteligentnego domu stosowane w częściach wspólnych budynku pozwalają skutecznie zwiększyć efektywność energetyczną, ograniczając zbędne zużycie zasobów do minimum, co przekłada się na realne obniżenie kosztów wynikających z eksploatacji budynku.