Dachy spadziste są oparte na więźbie dachowej. Jest to drewniany szkielet, którego zadaniem będzie bezpieczne przenoszenie obciążeń z pokrycia dachowego na konstrukcję nośną ścian. Kluczowym elementem więźby są wiązary, których rodzaj dobiera się na podstawie parametrów technicznych dachu. W domach jednorodzinnych zwykle spotkamy się z tradycyjną więźbą wykonywaną przez cieślę, aczkolwiek coraz większą popularnością cieszy się prefabrykowana więźba dachowa. W tym artykule omówimy wady i zalety tego rozwiązania.
Więźba prefabrykowana – czym charakteryzuje się to rozwiązanie?
Tradycyjna więźba dachowa jest wykonywana przez cieślę. Na plac budowy dostarczane są niezbędne elementy drewniane z tartaku, a cieśla zajmuje się montażem. Zajmuje to sporo czasu. Więźba prefabrykowana powstaje natomiast w zakładzie produkcyjnym, a następnie jest dowożona na plac budowy. Składa się zwykle z drewnianych krat, które fachowo nazywamy wiązarami, kratownicami lub dźwigarami. Prefabrykowane elementy są mocowane na ścianach przy pomocy dźwigu. Więźba prefabrykowana bardzo często posiada już izolację z membrany, a ponadto ruszt pod pokrycie, dzięki czemu, po osadzeniu wiązarów można od razu przejść do układania pokrycia dachowego.
We współczesnym budownictwie dąży się do optymalizacji czasu budowy domu. Coraz chętniej inwestorzy sięgają właśnie po rozwiązania prefabrykowane, które można zastosować dużo szybciej. Dla przykładu – dach oparty na więźbie prefabrykowanej można ukończyć nawet w kilka dni, podczas gdy w przypadku tradycyjnej technologii często zajmuje to nawet kilka tygodni. Więźbę prefabrykowaną zamawia się w zakładzie produkcyjnym i jest ona wykonywana na podstawie projektu budowlanego.
Zalety prefabrykowanej więźby dachowej
Chociaż przy budowie domów jednorodzinnych w Polsce wciąż częściej spotykanym rozwiązaniem jest więźba tradycyjna, to jednak z roku na rok rośnie zainteresowanie więźbą prefabrykowaną. Na korzyść tego rozwiązania przemawiają następujące argumenty:
- krótszy czas budowy domu – dach oparty na więźbie prefabrykowanej można wybudować w przeciągu zaledwie kilku dni. Prefabrykowana więźba jest zaimpregnowana, a najczęściej posiada także izolację z membrany oraz ruszt gotowy do montażu pokrycia dachowego. Taką więźbę w zakładzie produkcyjnym można przygotować nawet w ciągu jednego dnia.
- wysoka wytrzymałość – więźba prefabrykowana jest konstruowana w taki sposób, aby uzyskać większą wytrzymałość i odporność na działanie warunków atmosferycznych w porównaniu z więźbą tradycyjną. W dużej mierze to kwestia gęstszego rozstawienia wiązarów.
- duża dokładność – zaawansowany sprzęt wykorzystywany w procesie produkcyjnym pozwala wyprodukować nawet najbardziej skomplikowane konstrukcje dachowe z dbałością o bardzo wysoki poziom precyzji, nieosiągalny dla więźb tradycyjnych.
- mniejsze zużycie materiałów – do produkcji więźby prefabrykowanej zużywa się mniej drewna. Ponadto, wysoka precyzja wykonania oznacza mniejszą stratę materiału na pokrycie dachu.
- dach szyty na miarę – do produkcji więźby prefabrykowanej wykorzystywany jest projekt budowlany. W związku z tym, przy produkcji wzięte są pod uwagę wszelkie uwarunkowania lokalne.
Patrząc na listę korzyści nie może dziwić fakt, że prefabrykowana więźba dachowa cieszy się coraz większym zainteresowaniem i jest coraz chętniej wybierana przez inwestorów. Możemy przypuszczać, że w nadchodzących latach więźba prefabrykowana będzie stanowiła coraz atrakcyjniejszą alternatywę dla więźby tradycyjnej.
Jakie wady posiada prefabrykowana więźba dachowa?
Wadą są przede wszystkim względy logistyczne. Zarówno do transportu, jak i montażu więźby prefabrykowanej potrzebny jest sprzęt ciężki. Jeśli działka nie posiada drogi dojazdowej, która umożliwi przejazd ciężkiego sprzętu, wówczas wykorzystanie tej więźby będzie po prostu niemożliwe. Droga musi być nie tylko dostatecznie szeroka, ale również stabilna. W przypadku, gdy droga jest grząska i mocno rozmiękczona długotrwałymi opadami deszczu, ciężki sprzęt może mieć spore trudności z dojazdem na działkę, co może z kolei opóźnić dalsze prace budowlane. To samo tyczy się placu budowy, na którym powinno być dość stabilnego miejsca na dźwig niezbędny przy montażu prefabrykowanych elementów.
Więźba dachowa – prefabrykowana czy tradycyjna?
Wybór odpowiedniej więźby dachowej zależy od specyfiki domu oraz od uwarunkowań na placu budowy. Jak już wiesz, prefabrykowana więźba jest dostarczana na plac budowy ciężkim sprzętem, co oczywiście oznacza, że działka musi być wyposażona w odpowiednią drogę dojazdową. Z kolei na etapie montażu potrzebny jest dźwig. Nie ulega zatem wątpliwości, że od strony logistycznej wybór prefabrykowanej więźby jest dużo bardziej złożony. Ponadto, w przypadku dachów o bardziej skomplikowanej geometrii wykonanie więźby prefabrykowane może być po prostu nieopłacalne.
A jak to wygląda w ujęciu finansowym? Ani po stronie zalet, ani po stronie wad nie wspomnieliśmy przecież o kosztach. Jak się okazuje, w tym aspekcie również wiele zależy od czynników indywidualnych dla danej inwestycji. Dawniej wykonanie więźby ciesielskiej było dużo tańsze, ale dziś te różnice się powoli zacierają, ze względu dużo wyższe koszty robocizny. Więźba prefabrykowana ponadto skraca czas budowy, co przekłada się na optymalizację kosztów. Tyle tylko, że bardzo kosztowny może być transport więźby oraz opłacenie dźwigu wraz z jego operatorem. Dodatkowo, im bardziej złożona konstrukcyjnie jest więźba prefabrykowana, tym droższe będzie jej przygotowanie.
